آب مروارید چیست و چگونه درمان می‌شود؟ بررسی کامل علائم، علل، روش‌های تشخیص و جدیدترین درمان‌های آب مروارید چشم

آب مروارید یکی از شایع‌ترین بیماری‌های چشمی در جهان است که سالانه میلیون‌ها نفر را درگیر می‌کند. این بیماری به‌ویژه در سنین بالاتر شایع‌تر است، اما برخلاف تصور عموم، فقط مختص سالمندان نیست. شناخت دقیق اینکه آب مروارید چیست و چگونه درمان می‌شود می‌تواند نقش مهمی در حفظ بینایی و کیفیت زندگی افراد داشته باشد.

در این مقاله به‌صورت جامع و تخصصی بررسی می‌کنیم که آب مروارید چشم چیست، چه علائمی دارد، چرا ایجاد می‌شود و بهترین روش درمان آب مروارید در سال ۲۰۲۵ چیست.

آب مروارید چیست؟ (Cataract)

آب مروارید یا کاتاراکت به کدر شدن عدسی طبیعی چشم گفته می‌شود. عدسی چشم در حالت طبیعی شفاف است و نور را به‌درستی روی شبکیه متمرکز می‌کند. زمانی که این عدسی شفافیت خود را از دست می‌دهد، نور به‌درستی وارد چشم نشده و فرد دچار تاری دید می‌شود.

به زبان ساده، اگر بخواهیم توضیح دهیم آب مروارید چیست، می‌توان آن را شبیه بخار گرفتن شیشه عینک دانست که باعث کاهش وضوح دید می‌شود.

آب مروارید یکی از مهم‌ترین دلایل کاهش بینایی قابل درمان در دنیاست.

انواع آب مروارید چشم

شناخت نوع آب مروارید نقش مهمی در انتخاب روش درمان دارد:

1. آب مروارید وابسته به سن

شایع‌ترین نوع آب مروارید که معمولاً بعد از ۵۰ سالگی ایجاد می‌شود.

2. آب مروارید مادرزادی

برخی نوزادان با آب مروارید متولد می‌شوند که نیاز به تشخیص و درمان زودهنگام دارد.

3. آب مروارید ثانویه

در اثر بیماری‌هایی مانند دیابت، مصرف طولانی‌مدت کورتون یا جراحی‌های قبلی چشم ایجاد می‌شود.

4. آب مروارید ضربه‌ای

بر اثر آسیب مستقیم به چشم ایجاد می‌شود.

علائم آب مروارید چیست؟

علائم آب مروارید معمولاً تدریجی ظاهر می‌شوند و در مراحل اولیه ممکن است نادیده گرفته شوند. شایع‌ترین علائم عبارت‌اند از:

• تاری دید تدریجی

• حساسیت به نور و خیرگی

• کاهش دید در شب

• دیدن هاله اطراف چراغ‌ها

• تغییر مکرر نمره عینک

• کم‌رنگ شدن یا زرد دیدن رنگ‌ها

اگر این علائم را تجربه می‌کنید، بهتر است هرچه زودتر برای بررسی تخصصی اقدام کنید.

علت ایجاد آب مروارید چیست؟

دلایل مختلفی در ایجاد آب مروارید نقش دارند، از جمله:

• افزایش سن

• دیابت

• قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض نور UV

• مصرف سیگار

• مصرف داروهای کورتونی

• سابقه خانوادگی

• ضربه یا جراحی چشم

درک صحیح اینکه چرا آب مروارید ایجاد می‌شود به پیشگیری و تشخیص زودهنگام کمک می‌کند.

آیا آب مروارید با دارو درمان می‌شود؟

یکی از پرتکرارترین سوالات بیماران این است که آیا درمان آب مروارید بدون جراحی امکان‌پذیر است؟

پاسخ کوتاه و علمی: خیر

در حال حاضر هیچ دارو، قطره یا مکملی وجود ندارد که بتواند آب مروارید را به‌طور قطعی درمان کند. تنها روش مؤثر و دائمی، جراحی آب مروارید است.

جراحی آب مروارید چگونه انجام می‌شود؟

جراحی آب مروارید یکی از ایمن‌ترین و موفق‌ترین جراحی‌های پزشکی در دنیاست. در این روش:

1. عدسی کدر شده از چشم خارج می‌شود

2. یک عدسی مصنوعی شفاف (IOL) جایگزین آن می‌شود

این جراحی معمولاً:

• بدون درد

• با بی‌حسی موضعی

• در کمتر از ۳۰ دقیقه

• به‌صورت سرپایی

انجام می‌شود.

برای آشنایی کامل با جزئیات تخصصی، می‌توانید صفحه جراحی آب مروارید در اصفهان را مطالعه کنید.

انواع لنزهای مورد استفاده در جراحی آب مروارید

انتخاب لنز مناسب تأثیر زیادی در کیفیت بینایی بعد از عمل دارد:

• لنز تک‌کانونی

• لنز چندکانونی

• لنز توریک (برای اصلاح آستیگماتیسم)

در برخی موارد، امکان اصلاح همزمان مشکلاتی مانند انحراف چشم یا آستیگماتیسم نیز وجود دارد. در این زمینه مطالعه صفحه درمان انحراف چشم یا استرابیسم توصیه می‌شود.

آیا بعد از جراحی آب مروارید عینک لازم است؟

بسته به نوع لنز کاشته‌شده:

• ممکن است اصلاً به عینک نیاز نباشد

• یا فقط برای مطالعه یا رانندگی استفاده شود

در برخی بیماران، پس از جراحی آب مروارید، روش‌هایی مانند لیزیک چشم برای اصلاح کامل عیوب انکساری پیشنهاد می‌شود.

مراقبت‌های بعد از عمل آب مروارید

برای دستیابی به بهترین نتیجه درمان آب مروارید، رعایت مراقبت‌ها ضروری است:

• استفاده منظم از قطره‌های تجویزی

• پرهیز از مالش چشم

• اجتناب از فعالیت‌های سنگین

• استفاده از عینک آفتابی

• مراجعه منظم به پزشک

آیا آب مروارید باعث افتادگی پلک می‌شود؟

در برخی افراد، افتادگی پلک ممکن است همزمان یا پس از جراحی دیده شود که ارتباط مستقیمی با آب مروارید ندارد. در این موارد، درمان جداگانه‌ای مانند بلفاروپلاستی می‌تواند ظاهر و میدان دید را بهبود دهد.

بهترین زمان برای درمان آب مروارید چه زمانی است؟

برخلاف گذشته، امروزه توصیه نمی‌شود تا «رسیدن آب مروارید» صبر کرد. زمانی که آب مروارید کیفیت زندگی، رانندگی، مطالعه یا فعالیت‌های روزمره را مختل کند، بهترین زمان برای جراحی است.

جمع‌بندی: آب مروارید چیست و چگونه درمان می‌شود؟

• آب مروارید کدر شدن عدسی چشم است

• شایع، اما کاملاً قابل درمان است

• درمان قطعی آن جراحی آب مروارید است

• تشخیص زودهنگام = نتیجه بهتر

• انتخاب پزشک متخصص نقش کلیدی دارد

اگر هنوز برایتان سوال است که آب مروارید چیست و چگونه درمان می‌شود، بهترین راه، مشاوره با چشم‌پزشک فوق تخصص و بررسی دقیق شرایط چشمی شماست.